النَّهارِ وَكُلٌّ فِي فَلَكٍ يَسْبَحُونَ » ؛ « 1 » [ « و خورشيد - نيز براى آنها آيتى است - كه پيوسته به سوى قرارگاهش در حركت است ، اين تقدير خداوند قادر و دانا است و براى ماه منزل‌گاه‌هايى قرار داديم - و هنگامى كه اين منازل را طى كرد - سرانجام به صورت « شاخهء كهنهء قوسى شكل و زرد رنگ خرما » در مىآيد نه خورشيد را سزا است كه به ماه رسد ، و نه شب بر روز پيشى مىگيرد ، و هر كدام در مسير خود شناورند » . ] همه چيز جهان در جاى خويش است * نكو گر بنگرى نه كم نه بيش است همه تقدير حقّ عدل است و حكمت * نيابد فهم ما اسرار خلقت در عين حال عالَم انسان ، عالم اختيار و انتخاب است ، اسرار اين مسائل ، يعنى تقديرها و گزينش‌ها ، تا حدّ زيادى پيچيده است كه مىتوان گفت : اگر بشر ميليون‌ها سال ديگر هم كاوش و تحقيق كند باز هم اسرار ناشناختهء بسيارى در پيش روى خواهد داشت . خلاصهء مباحث گذشته آنكه ، عالم خلقت ، عالم اسباب و مسبّبات است و در عين حال عالم انسان ، عالم اختيار و تكليف است . قضاء و قدر حكيمانهء الهى بر همهء امور حاكم است . پى بردن به علل انتخاب امام و پيغمبر و جهات تكوينى و اختيارى آن و مسائل ديگرى از اين قبيل نياز به احاطهء علمى بر تمام اسرار افعال اللَّه و كائنات دارد كه به دقايق آن تنها كسانى پى مىبرند كه مورد عنايت خاص خدا

--> ( 1 ) . سورهء يس ، آيات 38 - 40 .